10 urte inguru izango omen zituen segak alde egin eta izugarrizko ebakia egin zionean besoan. Anestesiarik gabe josi omen zioten zauria.
Gerra hasieran Larraitzko kaminoa egiten hasi omen ziren, baina gerrak iraun zuen denboran, gelditu egin omen zuten eta hura bukatu arte ez omen zioten berriro ekin lanari. Zenbait arau berri gogoratzen ditu ondoren, gurdiaren gurpil zorrotzak zaindubeharra, adibidez...
Jai egunetan, lanik ez omen zuten egiten, bekatu baitzen. Saturdin ematen omen zuten eguna, pilotan, jo eta ke. Zenbaitetan txori-habi bila ere joan ohi ziren... Larraitz omen zen garai hartan bilkura gune galanta. Soinu eta txistu ugari izaten omen zen han. Nafarroatik eta guzti etortzen omen zen jendea Bazko egunean, San Pedrotan, Pentekostesean... Dantzan jo eta su aritzen omen ziren. Deposituak ere oso giro oneko gunea izan omen ziren garai haietan. Festa amaitzean, linternaren argiaz etxeratzen omen ziren.
Gerra garaian, berak 10 urte omen zituen. Aita zinegotzi nazionalista omen zen eta ia-ia kartzelara joan beharrean izan omen zen. Libratu omen zen, ordea. Behin soldadu baten bisita izan omen zuten; erdara hutsa hitz egiten omen zuen eta aitak zipitzik ere ez ulertu.
Jai egunetan, lanik ez omen zuten egiten, bekatu baitzen. Saturdin ematen omen zuten eguna, pilotan, jo eta ke. Zenbaitetan txori-habi bila ere joan ohi ziren... Larraitz omen zen garai hartan bilkura gune galanta. Soinu eta txistu ugari izaten omen zen han. Nafarroatik eta guzti etortzen omen zen jendea Bazko egunean, San Pedrotan, Pentekostesean... Dantzan jo eta su aritzen omen ziren. Deposituak ere oso giro oneko gunea izan omen ziren garai haietan. Festa amaitzean, linternaren argiaz etxeratzen omen ziren.
Gerra garaian, berak 10 urte omen zituen. Aita zinegotzi nazionalista omen zen eta ia-ia kartzelara joan beharrean izan omen zen. Libratu omen zen, ordea. Behin soldadu baten bisita izan omen zuten; erdara hutsa hitz egiten omen zuen eta aitak zipitzik ere ez ulertu.
- Berahala konponduko diagu hau- esan omen zion aitona Martinek soldaduari – Jobita!!!!!
Eta hau esatean, keinu azkar batez leihora hurbildu omen zen. Susto galanta hartu omen zuen soldaduak eta aitona apuntatzen ikusi omen zuen 10 urteko mutila zen Teodorok. Horretan geratu omen zen, hala ere, komeria eta, erdaraz bazekien amona etxeratu zenean kontu potxolok esateko gogoz agertu omen zen soldadua:
- No habéis visto a esos malditos rojos? – esaten omen zuen.
Ezezkoa esan omen zioten denari eta eskerrak. Gero jakin omen zuten gorria zela. Hala ere, zori txarrez, ez omen zen kontua hemen bukatu: gau ilunean erreketeak etorri omen zitzaizkien ate joka, koadrila bat ganbarako atean eta bestea behean. Hura sustoa!
- Martin! Non dauzkek gordeta gorri madarikatu horiek?- esaten omen zuten.
Herriko jende ezaguna omen zen eta ondo asko omen zekiten Mamonean ez zela gorririk, baina bere indarra erakustea-edo etorriko omen ziren. Ia-ia kartzelara eramanean izan omen zuten aitona Martin, baina nola edo hala libratu omen zen.
Baita ere Gaintzako eliza Orendaindik bota zutenekoa gogoratzen du.
Beste batean ere larri ibili omen ziren atso lodi batek Mamonean lo egin zuela-eta. Hori ez omen zen harritzekoa; behartsu guztiak omen zuten Mamonean jan eta lo egiteko lekua. Atso lodi hura, ordea, espia zela-eta, atxilotu egin omen zuten, gaixoa. Ez zen horrela izango, baina berriro erreketeak dantzan Mamonea inguruan!
Bolada batez, mendira joaten zena atxilotzeko ohitura hartu omen zuten. Batzokietan sartzen omen zituzten. Jana ez omen zitzaien falta, baina kontrolatu nahia, nonbait! Beldurra nagusi, behintzat. Tarteka, baten bat hila agertzen omen zen...
Baita ere Gaintzako eliza Orendaindik bota zutenekoa gogoratzen du.
Beste batean ere larri ibili omen ziren atso lodi batek Mamonean lo egin zuela-eta. Hori ez omen zen harritzekoa; behartsu guztiak omen zuten Mamonean jan eta lo egiteko lekua. Atso lodi hura, ordea, espia zela-eta, atxilotu egin omen zuten, gaixoa. Ez zen horrela izango, baina berriro erreketeak dantzan Mamonea inguruan!
Bolada batez, mendira joaten zena atxilotzeko ohitura hartu omen zuten. Batzokietan sartzen omen zituzten. Jana ez omen zitzaien falta, baina kontrolatu nahia, nonbait! Beldurra nagusi, behintzat. Tarteka, baten bat hila agertzen omen zen...
Ez du goserik gogoratzen; kalean bai, baina baserrietan ez omen zen goserik pasa: babarruna eta ogia ez omen zen sekula falta. Gerra garaian baserri bakoitzean zegoen azienda kontrolatua izaten omen zuten: ume egiteko zeuden behiak ere bai. Aitona Martinek, ezer esan gabe, atxurrez akabatu omen zuen 25 erralde zituen txekor bat. Larrua bete haragi jan omen zuten eta, soberan zena, gazitu. Oso urte ona izan omen zen Mamonean. Bila etorri zirenean ez omen zen ezer eramateko...
No hay comentarios:
Publicar un comentario